Nieuwe Instituut
Nieuwe Instituut

Huis Sonneveld

Gebouw in beweging. Van schets tot schatkamer

21 augustus 2026 - 21 september 2026

Jo Coenen. Ontwerptekening Nederlands Architectuurinstituut. Foto Johannes Schwartz.

De vervanging van het dak van de museumvleugel is een mooie aanleiding om de architectuur van het gebouw te (her)ontdekken. In het Re-Centre zie je foto's, tekeningen en schetsen van het ontwerp dat architect Jo Coenen eind jaren tachtig maakte van het toekomstige Architectuurinstituut, nu het Nieuwe Instituut. Als je daarna door en om het gebouw wandelt, kijk je met een andere blik om je heen.

Ontwerpopgave

Jo Coenen kreeg de opdracht in 1988 na het winnen van een prijsvraag onder zes architecten. In zijn ontwerp vertaalde Coenen de gevraagde 'Feestzaal', 'Schatkamer' en 'Studiezaal' niet naar één massief blok, maar bracht de verschillende functies onder in onderling verbonden bouwdelen. Elk volume kreeg zo een geheel eigen materialiteit en vormentaal, wat resulteerde in de doosvormige tentoonstellingszaal van baksteen, de langwerpige archiefruimte langs de Rochussenstraat, en het hoge glazen kantoorgebouw met bibliotheek en studiezaal.

Een groot deel van het gebouw was bestemd voor de opslag van archiefstukken die onder de juiste omstandigheden bewaard moesten worden in depots. Dat betekende dat het gebouw voor een groot deel een besloten karakter zou hebben. Tegelijkertijd moest het aantrekkelijk en uitnodigend zijn voor een groot publiek. Die paradox vormde een van de grootste uitdagingen in de ontwerpopgave.

In de tentoonstelling volg je het hele ontwerpproces aan de hand van Coenens originele schetsen, van het allereerste prijsvraagontwerp tot het gerealiseerde gebouw. Met het ontwerp en de bouw van een nieuw dak wordt er een nieuwe, duurzame tijdslaag aan dit architectonische icoon toegevoegd.

Jo Coenen. Plattegrond van het tentoonstellingsgebouw van het Nederlands Architectuur Instituut in Rotterdam, 1989, Collectie Nieuwe Instituut, COEN t2-26

Jo Coenen. Doorsnede van de hal, de trap en het tussendeel van het Nederlands Architectuur Instituut in Rotterdam, 1989, Collectie Nieuwe Instituut, COEN t2-49

Uit de Rijkscollectie

Het materiaal dat in de tentoonstelling te zien is, is afkomstig uit verschillende archieven uit de Rijkscollectie. Een flink deel komt uit het in 2024 verworven bureau-archief van Jo Coenen (COEN). Het is nu voor het eerst dat dit materiaal deel uitmaakt van een publieke presentatie. Daarnaast zijn er stukken te zien uit het archief van de prijsvraag uit 1988, de Meervoudige Opdracht Architectuur Instituut (MOAI), en uit het gebouwdossier van het Nederlands Architectuurinstituut (CNAI).

Openingstijden

Re-Centre kun je bezoeken tijdens de openingstijden van het museum: van dinsdag tot en met zondag van 10.00 tot 17.00 uur, en tijdens de avondopenstelling op donderdagen, tot 21.00 uur.

Nieuwsbrief

Ontvang als eerste uitnodigingen voor onze events en blijf op de hoogte van komende tentoonstellingen.