Dutch, More or Less. Hedendaagse architectuur, design en digitale cultuurDutch, More or Less. Hedendaagse architectuur, design en digitale cultuur

In Dutch, More or Less zie je hoe het wereldberoemde stempel van Dutch Design in de loop van de afgelopen decennia telkens nieuwe betekenissen heeft gekregen. Wat we onder ontwerp verstaan is aan verandering onderhevig, net als wat ‘Nederlands’ inhoudt. Voordat je jezelf als ontwerper met een migratieachtergrond formeel Dutch mag noemen, zo laat Simišić zien, moet je een welhaast Kafkaësk traject doorlopen. Het Nederlanderschap hangt samen met een absurd samenspel van migratiestelsels, bureaucratie en identiteitspolitiek.

Maja Simišić maakt in haar praktijk theater van zulke bureaucratische nachtmerries in de vorm van rollenspel en performance. Ze manoeuvreert met een knipoog door klassenstrijd, genderongelijkheid, de beeldvorming rond Oost-Europese mensen en de waarden en overtuigingen die je meekrijgt wanneer je opgroeit op de Balkan. In eerder werk kon je haar bijvoorbeeld zien in de rollen van een IND-medewerker in clownsschmink, een bruid die onderzoekt of een Nederlandse echtgenoot eenvoudiger te krijgen is dan een Nederlands kunstenaarsvisum, of een VrijMiBo-quizmaster die je kennis van EU-regels overhoort.

In de filminstallatie A Beautiful Cockroach laat Simišić zich inspireren door de kakkerlak. De ultieme overlever en tegelijkertijd een wezen waar vol walging naar gekeken wordt. In dat spanningsveld bestudeert ze de kakkerlak als substituut-migrant. Tegenover de manier waarop de diaspora in rechts-populistische retoriek wordt neergezet, stelt ze onder meer een verhaal van haar moeder waarin het vermeende ‘ongedierte’ juist als metafoor dient voor volharding, aanpassingsvermogen en onverwoestbaarheid.

A Beautiful Cockroach is te zien van 13 februari t/m 31 mei als onderdeel van de tentoonstelling Dutch, More or Less. Maja Simišić wijdt de installatie op 12 februari in met een openingsperformance.