De Nieuwe Tuin is een publieke plek met een ecologisch systeem van kruiden, struiken, vogels en dieren. Kunstenaar/ontwerper Frank Bruggeman en ecologisch hovenier Hans Engelbrecht legden de tuin aan in het voorjaar van 2015 op het buitenterrein van Het Nieuwe Instituut. Hun ontwerp is een pleidooi voor een stedelijk groenbeheer op ecologische basis met ruimte voor verwildering.
De Nieuwe Tuin, juli 2019. Foto: Johannes Schwartz.
Tijdelijk landschap
De tijdelijke tuin van Bruggeman en Engelbrecht speelt in op de groeiende interesse voor stedelijke natuur. Een interesse die zich bijvoorbeeld manifesteert in de huidige aandacht voor stadslandbouw en lokale voedselproductie, maar ook in het pleidooi van klimaatdeskundigen en stedenbouwkundigen voor een vergroening van het stedelijk landschap. Tegelijk dalen de uitgaven voor aanleg en beheer van stedelijk groen, dat daardoor slechts eentoniger dreigt te worden. De Nieuwe Tuin laat zien dat vergroening en vergroting van de plantenrijkdom ook spontaan kan optreden. Op braakliggende terreinen en in bermen die juist geen regulier onderhoud kennen, ontstaat vaak binnen enkele jaren een gevarieerde en 'ruigere' begroeiing.
Tegelijkertijd kent het ontwerp van Bruggeman en Engelbrecht een zekere mate van regie, omdat het tijdelijke karakter van de tuin daarom vraagt. Met behulp van onder andere stadspuin en rioolbuizen scheppen Bruggeman en Engelbrecht niet alleen het beeld van een verstedelijkt landschap, maar ook de voorwaarden voor een dynamische gebiedsontwikkeling. Dat resulteert in een ecologisch waardevol, maar ook wild en voor de stad ongebruikelijk beplantingsbeeld.
Voor de beplanting van De Nieuwe Tuin hebben de ontwerpers gekozen voor een mix van inheemse soorten, waaronder wilg, vlier, meidoorn, braam en riet, en stedelijke exoten, zoals reuzenbalsemien, Japanse duizendknoop, zevenblad en hemelboom, die verschillende landschapstypes vertegenwoordigen. Het project schetst een model voor de toekomstige ontwikkeling van vergelijkbare percelen.
De Nieuwe Tuin. Juli 2015. Foto Johannes Schwartz
De Nieuwe Tuin. Juli 2015. Foto Johannes Schwartz
De Nieuwe Tuin. Juli 2015. Foto Johannes Schwartz
De Nieuwe Tuin. Foto Johannes Schwartz
De Nieuwe Tuin, zomer 2015. Foto Johannes Schwartz
Museumpark
Voor Het Nieuwe Instituut is de aanleg en openstelling van De Nieuwe Tuin een middel om aandacht te vragen voor het beheer van de openbare ruimte en meer specifiek voor de toekomst van het Museumpark. Het ontwerp geeft een idee van wat er, op veel grotere schaal, mogelijk is. Het Nieuwe Instituut nodigt buren, bewoners en voorbijgangers uit gebruik te maken van deze groene ontmoetingsruimte. De tuin fungeert tevens als route naar het aangrenzende Museumpark en wil een bijdrage leveren aan de discussie over de toekomst van dit even publieke als culturele hart van de stad.