Nieuwe Instituut
Nieuwe Instituut

Huis Sonneveld

Waarheid bouwen

4 maart 2027 - 23 oktober 2027

Reconstructie (met behulp van technieken als fotogrammetrie) van de binnenplaats in Amsterdam Nieuw-West waar Sammy Baker werd vermoord, met in rood de reikwijdte van de video’s die door omwonenden werden gemaakt tijdens zijn aanhouding en die als bewijs dienen in het onderzoek naar zijn dood. Beeld met dank aan Forensic Architecture en Forensis.

De tentoonstelling Waarheid bouwen presenteert drie onderzoeken naar politiegeweld, uitgevoerd door Forensic Architecture, Forensis en Index. In samenwerking met softwareontwikkelaars, filmmakers, onderzoeksjournalisten, wetenschappers en juristen ontwikkelen deze onderzoeksbureau's bewijsmateriaal dat officiële lezingen van geweldsincidenten ter discussie stelt en dat bijdraagt aan publieke verantwoording en het streven naar gerechtigheid.

Staats-, politie- of bedrijfsgeweld

De tentoonstelling brengt drie onderzoeken bijeen waarin ruimtelijke instrumenten zijn ingezet om de formele procesgang rond gevallen van politiegeweld te ontleden, toetsen en weerleggen. De vooruitstrevende onderzoeksbureaus Forensic Architecture, Forensis en Index, stellen hun zogenaamde counter-forensics tegenover het forensische onderzoek dat onder leiding of toezicht van de autoriteiten is uitgevoerd. Ze werken daarbij vaak samen met lokale burgerrechtenbewegingen, zoals de Nederlandse organisatie Controle Alt Delete.

De praktijk van forensisch tegenonderzoek biedt burgers die zich buitengesloten of benadeeld voelen door de reguliere rechtsgang – of ervaren dat hun gerechtigheid ontzegd is – uiteenlopende technieken en tactieken om zelf bewijs te leveren. Counter-forensics wordt vaak toegepast op gevallen van staats-, politie- of bedrijfsgeweld. Openbare analyse, duiding en debat rond de bevindingen zijn van wezenlijk belang voor dit type tegenonderzoek: het levert alternatieve interpretaties en inzichten op die kunnen leiden tot gerechtigheid. 

Sammy Baker, Sean Rigg en Luis Bico

De gepresenteerde casussen zijn de zaken van Sammy Baker, Sean Rigg en Luis Bico, over fatale incidenten door politiegeweld in Nederland, het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk. De tegenonderzoeken naar de toedracht van deze incidenten roepen vragen op over het samenspel van politieoptreden, geestelijke gezondheid en etnische profilering in de openbare ruimte. 

Bezoekers worden door de zaken geleid in een opeenvolging van video’s, foto’s, citaten uit archiefmateriaal als getuigenverklaringen, processen-verbaal, wetsartikelen en sociaalwetenschappelijke papers, wandvullende tijdlijnen en plattegronden en twee- en driedimensionale digitale modellen. Via die verschillende media schetst de presentatie de zaken, de juridische consequenties en de interactie tussen nabestaanden, de onderzoeksbureaus en lokale samenwerkingspartners die zich voor gerechtigheid inzetten.

De zaak Sean Rigg – Een digitaal model van Seans lichaam in buikligging, dat werd gebruikt bij het tegenonderzoek naar de moord op Sean (2008). Afbeelding met dank aan Forensic Architecture.

De zaak Sean Rigg – Foto van onderzoekers die een digitaal model van Seans lichaam bestuderen. Dit model werd gebruikt voor het tegenonderzoek naar de moord op Sean (2008). Afbeelding met dank aan Forensic Architecture.

Dit project werd mogelijk gemaakt dankzij:

Nieuwsbrief

Ontvang als eerste uitnodigingen voor onze events en blijf op de hoogte van komende tentoonstellingen.